Quy tắc 50/30/20: cách lập ngân sách đơn giản nhất cho người mới
Lập ngân sách nghe có vẻ phức tạp, nhưng bạn chỉ cần một quy tắc dễ nhớ để bắt đầu. Quy tắc 50/30/20 chia thu nhập sau thuế của bạn thành ba phần.
Ba phần của quy tắc
- 50% – Nhu cầu thiết yếu: tiền nhà, điện nước, ăn uống cơ bản, đi lại, bảo hiểm, trả nợ tối thiểu.
- 30% – Mong muốn: ăn ngoài, mua sắm, giải trí, du lịch, nâng cấp đồ dùng.
- 20% – Tiết kiệm và đầu tư cho tương lai: quỹ dự phòng, tiết kiệm mục tiêu, học tập, trả nợ sớm.
Ví dụ với thu nhập 15 triệu đồng/tháng
- Thiết yếu: 7,5 triệu
- Mong muốn: 4,5 triệu
- Tiết kiệm: 3 triệu
Điều chỉnh cho phù hợp
Ở các thành phố lớn, tiền thuê nhà có thể chiếm phần lớn thu nhập, khiến nhóm “thiết yếu” vượt 50%. Khi đó, hãy giảm phần “mong muốn” trước – ví dụ áp dụng 60/20/20 – nhưng cố gắng giữ phần tiết kiệm dù chỉ 10%. Thói quen quan trọng hơn con số.
Dùng công cụ số để duy trì
- Tự động hóa: cài lệnh chuyển tiền tự động sang tài khoản tiết kiệm ngay ngày nhận lương.
- Phân loại chi tiêu: nhiều ứng dụng ngân hàng đã tự gắn nhãn giao dịch theo nhóm – xem lại mỗi tuần.
- Tách tài khoản: một tài khoản cho chi tiêu, một cho tiết kiệm để không “tiêu lẹm”.
Bắt đầu với một quy tắc không hoàn hảo vẫn tốt hơn không có quy tắc nào. Hãy thử trong 3 tháng và điều chỉnh theo thực tế của bạn.